Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti Alınabilir mi?

Evet; kullanılmayan yıllık izin ücreti, iş sözleşmesi istifa, fesih veya emeklilik gibi herhangi bir nedenle sona erdiğinde işçiye ödenir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 59. maddesine göre ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden hesaplanır. Yıllık izin ücreti alacağı için zamanaşımı süresi, İş Kanunu Ek Madde 3 uyarınca beş yıldır.

Yıllık İzin Ücreti Ne Zaman Ödenir?

Yıllık izin ücreti, iş ilişkisi sona erdiğinde, hak kazanılıp kullanılmamış izin günleri için ödenir. Çalışma devam ederken izin kullandırılmak zorundadır; izin, kural olarak paraya çevrilemez.

Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği’nin 9. maddesi açıkça “Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez.” der. Bunun amacı işçinin dinlenmesini sağlamaktır. Bu nedenle işveren “izin yerine para verelim” diyerek izni kullandırmaktan kaçınamaz; para karşılığı ancak sözleşme bittiğinde gündeme gelir.

Önemli noktalar:

• Sözleşmenin kim tarafından ve hangi nedenle sona erdiği fark etmez; istifa eden işçi de kullanmadığı izin ücretini alır.
• Emeklilik, askerlik veya evlilik nedeniyle ayrılan işçi için de aynı kural geçerlidir.
• İşçi vefat ederse ücret hak sahiplerine (mirasçılara) ödenir.
• İşveren feshinde ihbar (bildirim) süresi ile yıllık izin süreleri iç içe giremez; yani işveren ihbar süresini izin kullandırılmış gibi sayamaz.

Yıllık İzne Kimler Hak Kazanır?

İşyerinde deneme süresi dâhil en az bir yıl çalışan işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. Bir yılını doldurmamış işçinin bu kapsamda izin alacağı doğmaz.

İzin süresi kıdeme ve yaşa göre değişir. Aşağıdaki süreler kanuni asgari sürelerdir; iş veya toplu iş sözleşmesiyle artırılabilir, ancak azaltılamaz.

Kıdem / Durum	Asgari Yıllık İzin
1 yıldan 5 yıla kadar (5 yıl dâhil)	14 gün
5 yıldan fazla, 15 yıldan az	20 gün
15 yıl (dâhil) ve üzeri	26 gün
18 yaş ve altı ile 50 yaş ve üstü işçiler	En az 20 gün
Yer altı işlerinde çalışanlar	Yukarıdaki sürelere 4 gün eklenir

Örneğin 7 yıldır aynı işyerinde çalışan ve hiç izin kullanmamış bir işçinin, ilk 5 yıl için 14’er, sonraki 2 yıl için 20’şer gün olmak üzere birikmiş izin hakkı bulunur.

Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti Nasıl Hesaplanır?

Hesaplama, sözleşmenin sona erdiği tarihteki günlük ücretin kullanılmayan izin günü sayısıyla çarpılmasıyla yapılır. Geçmiş yıllara ait izinler de o yılların ücretiyle değil, son ücret üzerinden hesaplanır.

Basit formül:

• Günlük brüt ücret × kullanılmayan izin günü = brüt izin ücreti

Örneğin son günlük brüt ücreti 1.500 TL olan ve 24 gün kullanılmamış izni bulunan bir işçinin brüt izin ücreti 1.500 × 24 = 36.000 TL olarak hesaplanır. Bu rakam yalnızca yöntemi göstermek için verilmiş varsayımsal bir örnektir.

Bu tutardan yasal kesintiler yapılarak net ödeme bulunur. Toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmesindeki özel düzenlemeler hesaplamayı etkileyebilir. Kıdem ve ihbar tazminatıyla birlikte hesaplanan bu alacak hakkında daha geniş bilgi için kıdem tazminatı nasıl alınır yazımıza göz atabilirsiniz.

Yıllık İzin Kullandırıldığı Nasıl İspatlanır?

İzin kullandırıldığını kanıtlamak, kural olarak işverenin sorumluluğundadır. Yönetmeliğin 6. maddesine göre işveren, işçilerin yıllık ücretli izinlerini gösteren izin kayıt belgesi tutmak zorundadır.

Yerleşik Yargıtay uygulamasında da izin kullandırıldığının, işçinin imzasını taşıyan izin belgesi gibi yazılı delillerle ispatı aranmaktadır. Bu nedenle işçinin:

• bordrolarını,
• izin formlarını veya e-posta yazışmalarını,
• işe giriş-çıkış kayıtlarını

saklaması, olası bir uyuşmazlıkta işini kolaylaştırır. Tanık beyanları da destekleyici delil olarak değerlendirilebilir; ancak yazılı belgeler genellikle daha belirleyicidir.

Sık yapılan hatalar arasında, işten ayrılırken “tüm haklarımı aldım” yazan matbu belgeleri incelemeden imzalamak ve zamanaşımı süresinin dolmasını beklemek sayılabilir. Kısmi ödeme yapılmışsa ödeme dekontlarının saklanması, kalan alacağın tespitinde önemlidir.

İşverenin, sözleşmesi sona eren işçiye izin ücretini ödememesi aynı zamanda idari yaptırım konusudur. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tablosuna göre 2026 yılı için bu fiile, her işçi başına 4.815 TL idari para cezası öngörülmüştür.

Ödenmeyen İzin Ücreti İçin Hangi Yola Başvurulur?

Ödenmeyen yıllık izin ücreti için önce arabulucuya başvurmak zorunludur; anlaşma sağlanamazsa iş mahkemesinde dava açılabilir. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 3. maddesi, iş sözleşmesine dayanan işçi alacaklarında arabulucuya başvurmayı dava şartı olarak düzenler.

Aşama	Açıklama
1. Arabuluculuk	Adliyedeki arabuluculuk bürosuna başvuru; dava şartıdır
2. Dava	Anlaşma olmazsa iş mahkemesinde alacak davası
Yetkili mahkeme	Davalının yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer mahkemesi
Zamanaşımı	5 yıl (İş Kanunu Ek Madde 3)

Zamanaşımı, uygulamada iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Arabuluculuk sürecinin işleyişi için zorunlu arabuluculuk hangi davalarda dava şartıdır yazımızı inceleyebilirsiniz.

Başvuru öncesinde iş sözleşmesi, son aylara ait bordrolar, SGK hizmet dökümü ve varsa izin belgeleri gibi evrakın bir araya getirilmesi, hem arabuluculuk görüşmelerinde hem de olası davada alacağın doğru belirlenmesine yardımcı olur. Arabuluculukta anlaşma sağlanırsa düzenlenen anlaşma belgesi, uyuşmazlığı sona erdirir.

Sürecin süresi ve masrafları; delillerin durumuna, alacağın miktarına, bilirkişi incelemesine ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. İstanbul’da iş mahkemelerinin yoğunluğu da süreyi etkileyebilen etkenlerden biridir.

Sık Sorulan Sorular

İbraname imzalamak izin ücreti hakkını ortadan kaldırır mı?

Her zaman kaldırmaz. İbranamenin geçerliliği; düzenlenme tarihi, içeriği ve gerçekte yapılan ödemeyle uyumu gibi koşullara bağlıdır ve somut olaya göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Deneme süresinde işten ayrılan işçi izin ücreti alabilir mi?

Kural olarak hayır. Yıllık izne hak kazanmak için deneme süresi dâhil en az bir yıl çalışmak gerekir; bu süre dolmadan izin alacağı doğmaz.

Hafta tatili ve resmî tatiller izin süresine sayılır mı?

Hayır. Yönetmeliğe göre yıllık izin süresine rastlayan hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ayrıca ödenir; bu günler izin gününden düşülmez.

İşveren yıllık izni bölerek kullandırabilir mi?

Tarafların anlaşmasıyla izin en fazla üç parçaya bölünebilir; parçalardan biri en az 10 gün olmalıdır. Yasaya aykırı bölme de idari para cezası gerektirir.

Avukat Selin Göktepe ile İletişim

Kullanılmayan yıllık izin ücreti; kıdem süresinin tespiti, izin kayıtlarının incelenmesi ve zamanaşımı hesabı gibi ayrıntılara bağlı bir işçilik alacağıdır. Kendi durumunuza ilişkin hakları değerlendirmek isterseniz, İstanbul’da iş hukuku alanında çalışan Avukat Selin Göktepe’ye goktepehukuk.com üzerinden ulaşarak bilgi alabilirsiniz.