Yapay zeka araçları; iş başvurularının değerlendirilmesinden kredi kararlarına, sosyal medya içeriklerinden sahte ses ve görüntülere (deepfake) kadar hayatımızın her alanına girmiş durumda. Bu yaygınlık, akla doğal olarak şu soruyu getiriyor: Türkiye’de yapay zekayı düzenleyen bir kanun var mı?

Bu rehberde, yapay zeka kanunu konusundaki güncel tabloyu, TBMM’de bekleyen teklifleri ve özel bir kanun olmasa da bugün hâlihazırda uygulanan hukuki kuralları sade bir dille ele alıyoruz. Göktepe Hukuk Bürosu olarak amacımız, hem bireylerin hem de şirketlerin bu geçiş döneminde haklarını ve yükümlülüklerini doğru değerlendirebilmesine katkı sunmaktır.

Kısa Cevap: Türkiye’de Yapay Zeka Kanunu Çıktı mı?

Hayır. 19 Ekim 2026 itibarıyla Türkiye’de yapay zekayı bütün yönleriyle düzenleyen ve yürürlüğe girmiş özel bir “Yapay Zeka Kanunu” bulunmamaktadır.

Ancak bu durum, yapay zekanın “hukuki boşlukta” olduğu anlamına gelmez. Genel kural olarak yapay zeka kullanımından doğan uyuşmazlıklar bugün şu mevzuat ile çözülmektedir:

  • 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK)
  • 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK)
  • 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)
  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK)
  • 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Hakkında Kanun
  • 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK)
  • 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun

Kısacası, “özel kanun yok, ama kural var” demek mümkündür.

TBMM’de Bekleyen Yapay Zeka Kanun Teklifleri

Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) yapay zekaya ilişkin birden fazla kanun teklifi sunulmuştur. Bu teklifler henüz Genel Kurul’dan geçmediği için bağlayıcı değildir; ancak yasa koyucunun hangi yöne ilerlediğini göstermeleri bakımından önemlidir.

1. Yapay Zeka Kanun Teklifi (Esas No: 2/2234)

TBMM kayıtlarına göre bu teklif 24 Haziran 2024 tarihinde Meclis Başkanlığı’na sunulmuş; esas komisyon olarak Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu’na, tali komisyon olarak Adalet Komisyonu’na havale edilmiştir. Son durumu “Komisyonda” olarak görünmektedir.

Teklifin öne çıkan yönleri şunlardır:

  • Amaç: Yapay zekanın güvenli, etik ve adil kullanımı ile kişisel verilerin korunması.
  • Kapsam: Sağlayıcılar, dağıtıcılar, kullanıcılar, ithalatçılar ve distribütörler (“yapay zeka operatörleri”).
  • Risk temelli yaklaşım: Avrupa Birliği Yapay Zeka Tüzüğü’ne (AI Act) benzer bir risk sınıflandırması.
  • Yaptırımlar: Yasaklı uygulamalar için 35 milyon TL’ye veya yıllık cironun %7’sine kadar idari para cezası öngörülmektedir.

2. Deepfake ve Ceza Sorumluluğuna Odaklanan Teklif (Esas No: 2/3358)

MHP Kırıkkale Milletvekili Halil Öztürk’ün imzasını taşıyan ve 7 Kasım 2025 tarihinde sunulan “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”, ayrı bir yapay zeka kanunu yerine mevcut kanunlarda değişiklik önermektedir. Bu teklif de komisyon aşamasındadır.

Teklifin başlıca önerileri:

  • 5651 sayılı Kanun’a “yapay zeka sistemi” tanımının eklenmesi,
  • TCK m. 125’e (hakaret) ek fıkra: Yapay zekayı suç teşkil eden bir fiile yönlendiren kullanıcının fail sayılması; sistemin tasarımı veya eğitimi suçu mümkün kılıyorsa geliştiricinin cezasının yarı oranında artırılması,
  • Kişilik haklarına aykırı veya kamu güvenliğini tehdit eden deepfake içeriklerin 6 saat içinde kaldırılması/erişime engellenmesi,
  • Deepfake içeriklerde “Yapay Zekâ Tarafından Üretilmiştir” ibaresinin zorunlu olması,
  • Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na (BTK) seçim güvenliği gibi durumlarda acil müdahale yetkisi ve 10 milyon TL’ye varan idari para cezası.

3. Diğer İlgili Teklifler

  • KVKK değişikliği (Ocak 2026): Yapay zeka ile üretilen ses, görüntü ve metinlerin kişinin izni olmadan paylaşılmasına karşı dijital platformlara yaptırım öngören teklif.
  • FSEK değişikliği (Nisan 2026): Yapay zeka çağına uygun telif düzenlemeleri ve toplu hak yönetimi.
  • Dijital Telif Hakları Kanun Teklifi (2 Ekim 2026): Dijital ortamda telif korumasına yönelik yeni hükümler.

Önemli: Bir kanun teklifinin yasalaşması için komisyonda kabul edilmesi, TBMM Genel Kurulu’nda görüşülüp kabul edilmesi, Cumhurbaşkanınca yayımlanması ve Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi gerekir. Yukarıdaki teklifler bu aşamaların henüz başındadır.

Rapor ve Eylem Planı

TBMM Yapay Zeka Araştırma Komisyonu Raporu

TBMM bünyesinde tüm partilerin oylarıyla kurulan Yapay Zeka Araştırma Komisyonu, çalışmalarını 2026 yılı başında tamamlamış ve raporunu Meclis Başkanlığı’na sunmuştur. Raporda öne çıkan öneriler şunlardır:

  • Türkiye’ye özgü, ihtiyaç odaklı bir Yapay Zeka Kanunu çıkarılması,
  • Türkiye Yapay Zeka Kurumu kurulması,
  • TBMM’de kalıcı bir “Yapay Zeka, İleri Teknolojiler ve Yenilik Komisyonu” oluşturulması,
  • Avrupa Konseyi Yapay Zeka Çerçeve Sözleşmesi’nin imzalanması,
  • Çocukların yapay zekanın olumsuz etkilerine karşı korunması.

Araştırma komisyonu raporları tavsiye niteliğindedir; doğrudan hukuki bağlayıcılık taşımaz.

Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030)

17 Ağustos 2026 tarihli ve 2026/9 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi, 18 Ağustos 2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan Eylem Planı:

  • “Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet” olmak üzere dört eksen ve 16 öncelikli eylemden oluşmaktadır.
  • Ulusal bir hukuki-etik çerçeve oluşturulmasını hedeflemektedir.
  • Yüksek etkili sistemler için algoritmik etki değerlendirmesi, model kartları ve güvenlik testleri gibi araçlar öngörmektedir.

Bununla birlikte Eylem Planı bir kanun değil, politika belgesidir. Mevcut hâliyle özel sektöre doğrudan ve genel nitelikte bağlayıcı bir yükümlülük getirmemekte; asıl yükümlülüklerin ileride çıkarılacak ikincil düzenlemeler ve rehberlerle şekillenmesi beklenmektedir.

Özel Kanun Olmasa da Bugün Hangi Kurallar Uygulanıyor?

Yapay zeka ile ilgili bir uyuşmazlıkta “kanun yok” diyerek hak arama yolunun kapandığını düşünmek, ciddi bir hatadır. Aşağıdaki tablo, en sık karşılaşılan durumlarda başvurulabilecek temel hükümleri özetlemektedir.

Sorun / Durum Uygulanabilecek Hüküm Açıklama
Yapay zekaya kişisel veri işletilmesi KVKK m. 4, 5, 6 Hukuka uygunluk ilkeleri ve işleme şartları
Otomatik karar ile aleyhe sonuç (ör. iş başvurusu reddi) KVKK m. 11/1-g Münhasıran otomatik sistemlerle analiz sonucu aleyhe çıkan sonuca itiraz hakkı
Verilerin yurt dışındaki yapay zeka hizmetine aktarılması KVKK m. 9 (7499 s. Kanun ile değişik) Yurt dışına aktarım şartları
Deepfake ile hakaret / itibar zedeleme TCK m. 125; TMK m. 24-25 Ceza sorumluluğu ve kişilik hakkı korunması
İzinsiz görüntü/ses kullanımı TCK m. 134, 135, 136 Özel hayatın gizliliği ve kişisel veri suçları
Yapay zeka ile ses taklidi yoluyla dolandırıcılık TCK m. 158/1-f Bilişim sistemleri aracılığıyla nitelikli dolandırıcılık
Yapay zeka ile yanıltıcı bilgi yayma TCK m. 217/A Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma
Yapay zeka kaynaklı maddi/manevi zarar TBK m. 49, 58, 66, 71 Haksız fiil, manevi tazminat, adam çalıştıranın ve tehlike sorumluluğu
Hukuka aykırı içeriğin internetten kaldırılması 5651 s. Kanun İçerik kaldırma ve erişim engelleme
Yapay zeka çıktılarında telif FSEK m. 1/B “Sahibinin hususiyetini taşıma” şartı

Kişisel Verilerin Korunması (KVKK)

Yapay zeka sistemleri büyük ölçüde veriyle çalışır. Bu nedenle bugün yapay zekayı en doğrudan etkileyen düzenleme 6698 sayılı KVKK’dır.

  • Aydınlatma yükümlülüğü (m. 10): Veri sorumlusu, verilerin yapay zeka ile işlendiğini ve amacını ilgili kişiye bildirmelidir.
  • Otomatik karara itiraz (m. 11/1-g): Sadece algoritma tarafından verilen ve kişinin aleyhine olan kararlara itiraz edilebilir.
  • Veri güvenliği (m. 12): Gerekli teknik ve idari tedbirlerin alınması zorunludur.
  • Yaptırım (m. 18): Kişisel Verileri Koruma Kurulu idari para cezası uygulayabilir.

Kişisel Verileri Koruma Kurumu, yapay zeka alanında kişisel verilerin korunmasına dair tavsiyeler yayımlamış olup bu belgeler uygulamada yol gösterici niteliktedir.

Tazminat Sorumluluğu (TBK ve TMK)

Yapay zeka bir “kişi” değildir; bu nedenle sorumluluk, onu geliştiren, piyasaya sunan veya kullanan gerçek ya da tüzel kişiye yöneltilir. Somut olayın özelliklerine göre şu sorumluluk türleri gündeme gelebilir:

  • Kusur sorumluluğu (TBK m. 49): Hukuka aykırı ve kusurlu bir fiille zarar verilmesi.
  • Adam çalıştıranın sorumluluğu (TBK m. 66): Çalışanın işini görürken (yapay zeka aracı kullanarak) verdiği zarardan işverenin sorumluluğu.
  • Tehlike sorumluluğu (TBK m. 71): Önemli ölçüde tehlike arz eden işletmeler bakımından kusursuz sorumluluk ihtimali.
  • Kişilik hakkının korunması (TMK m. 24-25): Saldırının önlenmesi, durdurulması ve tespiti davaları.

Telif Hakkı (FSEK)

FSEK m. 1/B’ye göre “eser”, sahibinin hususiyetini (kişisel özelliğini) taşıyan fikir ve sanat ürünüdür. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında da eser niteliği için yaratıcı insan emeğinin izini taşıyan bu özgünlük aranmaktadır.

Bu nedenle insan katkısı olmaksızın tamamen yapay zeka tarafından üretilen içeriklerin eser sayılıp sayılmayacağı tartışmalıdır. Somut olayda kullanıcının yaratıcı katkısının düzeyi belirleyici olabilir.

Anayasa Mahkemesi Kararları Işığında Dijital Haklar

Yapay zekaya özgü bir yüksek mahkeme içtihadı henüz oluşmamış olsa da Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) dijital haklara ilişkin kararları, gelecekteki yapay zeka düzenlemelerinin hangi sınırlar içinde kalması gerektiğini göstermektedir.

Erişim Engellemede Ölçülülük: YouTube Kararı

AYM, Yaman Akdeniz ve Diğerleri Başvurusu (B. No: 2014/4705, 29/5/2014): Mahkeme, bir internet platformuna toptan erişim engeli getirilmesinin ifade özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmetmiştir.

Okuyucu için anlamı: Deepfake içeriklerin 6 saat içinde kaldırılmasını öngören teklifler yasalaşsa bile, uygulamanın ölçülü, içerik bazlı ve yargısal denetime açık olması gerekecektir.

5651 Sayılı Kanun’un 9. Maddesinin İptali

AYM, E. 2020/76, K. 2022/80, 27/10/2022: Mahkeme, kişilik hakkı ihlali gerekçesiyle sulh ceza hâkimliklerince verilen içerik çıkarma ve erişim engelleme kararlarını düzenleyen 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesini; etkili bir itiraz ve denge mekanizması sunmadığı gerekçesiyle Anayasa’ya aykırı bularak iptal etmiştir.

Okuyucu için anlamı: Yapay zeka içeriklerine yönelik yeni hızlı müdahale mekanizmaları tasarlanırken bu kararda ortaya konan usul güvenceleri dikkate alınmak zorundadır. (İptal sonrası yapılan yasal düzenlemeler bakımından güncel metnin somut olay tarihinde ayrıca kontrol edilmesi gerekir.)

Unutulma Hakkı: N.B.B. Kararı

AYM, N.B.B. Başvurusu (B. No: 2013/5653, 3/3/2016): Mahkeme, internette yer alan ve güncelliğini yitirmiş haberlerin kişinin itibarına zarar vermesi hâlinde “unutulma hakkı” kapsamında erişimin engellenebileceğini kabul etmiştir.

Okuyucu için anlamı: Yapay zeka modellerinin eski ve zarar verici verileri yeniden üretmesi hâlinde, bu içtihat kişilik hakkı korumasında güçlü bir dayanak olarak değerlendirilebilir.

Pratikte Ne Anlama Geliyor? Varsayımsal Vaka Örnekleri

Aşağıdaki örnekler tamamen varsayımsal olup kavramları somutlaştırmak amacıyla hazırlanmıştır.

Vaka 1: Sahte Sesle Para Transferi

A Ltd. Şti.’nin muhasebe çalışanı, şirket müdürünün sesini birebir taklit eden bir telefon araması alır ve acil bir ödeme yapar. Sonradan sesin yapay zeka ile üretildiği anlaşılır.

  • Ceza boyutu: Somut olayın özelliklerine göre TCK m. 158/1-f kapsamında bilişim sistemleri aracılığıyla nitelikli dolandırıcılık suçu gündeme gelebilir.
  • Hukuki boyut: Faillere karşı TBK m. 49 uyarınca tazminat talep edilebilir.
  • Kritik adım: Arama kayıtları, banka dekontları ve yazışmaların derhal muhafaza altına alınması.

Vaka 2: Algoritmanın Reddettiği İş Başvurusu

B. Hanım, büyük bir şirkete yaptığı başvurunun birkaç dakika içinde, hiçbir insan değerlendirmesi olmaksızın reddedildiğini fark eder.

  • KVKK m. 11/1-g uyarınca, verilerin münhasıran otomatik sistemler vasıtasıyla analiz edilmesi suretiyle aleyhine bir sonuç çıkmasına itiraz edebilir.
  • Önce veri sorumlusuna başvuru, ardından gerekirse Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyet yoluna gidilebilir.
  • Kararın ayrımcı bir veri setine dayandığı ileri sürülüyorsa eşitlik ilkesine ilişkin mevzuat da değerlendirilebilir.

Vaka 3: Sosyal Medyada Deepfake Görüntü

C. Bey, yüzünün yapay zeka ile müstehcen bir görüntüye montaj edilerek paylaşıldığını öğrenir.

  • Ceza yolu: Olayın niteliğine göre TCK m. 125 (hakaret), m. 134 (özel hayatın gizliliği) ve m. 136 (verileri hukuka aykırı olarak yayma) kapsamında şikâyet.
  • İçerik kaldırma: 5651 sayılı Kanun kapsamında içerik kaldırma ve erişim engelleme talebi.
  • Tazminat: TMK m. 24-25 ve TBK m. 58 uyarınca manevi tazminat davası.

Bu tür durumlarda zaman kritik önemdedir; içerik yayıldıkça zararın kontrolü güçleşir. Göktepe Hukuk Bürosu olarak, bu aşamada delillerin usulüne uygun tespitinin sürecin seyrini doğrudan etkilediğini vurgulamak isteriz.

Şirketler Kanun Çıkmasını Beklemeli mi?

Genel kural olarak hayır. Hem mevcut mevzuat bugün uygulanmakta hem de yurt dışına hizmet veren şirketler başka hukuk düzenlerine tabi olabilmektedir.

AB Yapay Zeka Tüzüğü’nün Türk Şirketlerine Etkisi

AB Yapay Zeka Tüzüğü (AI Act), AB pazarına ürün veya hizmet sunan şirketlere, nerede kurulu olurlarsa olsunlar uygulanabilmektedir. Tüzüğün şeffaflık yükümlülükleri (yapay zeka ile etkileşim bildirimi ve sentetik içeriğin işaretlenmesi gibi) 2 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanmaya başlamıştır. Türkiye’deki teklifler de büyük ölçüde bu modeli örnek almaktadır.

Bugünden Atılabilecek Adımlar

  1. Yapay zeka envanteri çıkarın: Şirkette hangi yapay zeka araçlarının, hangi amaçla kullanıldığını belirleyin.
  2. KVKK uyumunu gözden geçirin: Aydınlatma metinlerini ve veri işleme envanterini yapay zeka kullanımını kapsayacak şekilde güncelleyin.
  3. Yurt dışı aktarımı kontrol edin: Kullanılan araç verileri yurt dışına aktarıyorsa KVKK m. 9 şartlarını değerlendirin.
  4. İç politika oluşturun: Çalışanların yapay zeka araçlarına hangi verileri girebileceğini yazılı olarak düzenleyin.
  5. Sözleşmeleri güncelleyin: Tedarikçi sözleşmelerine yapay zeka kaynaklı zararlarda sorumluluk ve gizlilik hükümleri ekleyin.
  6. İnsan denetimini koruyun: Kişiler hakkında önemli sonuç doğuran kararları tamamen algoritmaya bırakmayın.

Av. Selin Göktepe Anlatıyor

Türkiye’de henüz yürürlüğe girmiş özel bir yapay zeka kanunu bulunmamakla birlikte, TBMM’de bekleyen teklifler, Araştırma Komisyonu raporu ve 2026-2030 Eylem Planı, düzenlemenin yaklaştığına işaret etmektedir. Ancak hangi metnin, ne zaman ve hangi içerikle yasalaşacağı bugün için kesin değildir.

Bu geçiş döneminde yapay zeka kaynaklı uyuşmazlıklar KVKK, TCK, TBK, TMK ve 5651 sayılı Kanun çerçevesinde çözülmeye devam etmektedir. Her somut olay kendine özgü koşullar taşıdığından, hak kaybı yaşamamak için sürecin başında profesyonel değerlendirme almak önem taşır. Göktepe Hukuk Bürosu olarak, yapay zeka kaynaklı kişilik hakkı ihlalleri, veri koruma uyumu ve tazminat süreçlerinde müvekkillerimizin yanındayız.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Türkiye’de yapay zeka kanunu var mı?

Hayır. Ekim 2026 itibarıyla Türkiye’de yürürlükte özel bir yapay zeka kanunu yoktur. TBMM’de bekleyen kanun teklifleri bulunmakta olup yapay zeka kullanımı bugün KVKK, TCK, TBK ve 5651 sayılı Kanun gibi mevcut mevzuatla düzenlenmektedir.

Yapay zeka kanunu ne zaman çıkacak?

Kesin bir tarih yoktur. Yapay Zeka Kanun Teklifi (2/2234) 2024’ten bu yana komisyonda beklemektedir. 2026-2030 Eylem Planı ulusal bir hukuki-etik çerçeve hedeflese de yasalaşma için teklifin TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesi gerekir.

Deepfake yapmanın cezası var mı?

Özel bir “deepfake suçu” henüz yoktur; ancak içeriğe göre TCK m. 125 (hakaret), m. 134 (özel hayatın gizliliği), m. 136 (verileri yayma) veya m. 158 (dolandırıcılık) uygulanabilir. Ayrıca mağdur, manevi tazminat ve içerik kaldırma talep edebilir.

Yapay zekanın verdiği zarardan kim sorumludur?

Yapay zekanın kendisi hukuken sorumlu tutulamaz. Somut olayın özelliklerine göre sistemi geliştiren, piyasaya sunan veya kullanan kişi ya da şirket; TBK m. 49 (haksız fiil), m. 66 (adam çalıştıran) veya m. 71 (tehlike sorumluluğu) uyarınca sorumlu tutulabilir.

Kaynaklar ve İlgili Mevzuat

Hukuki Bilgi Notu

Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Her hukuki durum kendine özgü koşullar içerdiğinden, somut durumunuz için bir avukattan danışmanlık almanız önerilir.