Miras hukuku, hukukun en teknik alanlarından biri olmasının yanında, çoğu zaman en duygusal olanıdır. Bir yakınını kaybeden kişi, henüz yasını tutarken kendisini tapu kayıtları, banka hesapları, süreler ve dava dilekçeleri arasında bulur.
Uygulamada gördüğümüz en yaygın tablo şudur: Mirasçılar haklarının varlığından haberdardır; ancak bu hakları hangi dava türüyle ve hangi süre içinde kullanacaklarını bilmedikleri için kaybederler. Miras hukukunda kaçırılan bir üç aylık süre ya da imzalanan tek bir taksim sözleşmesi, yıllarca sürecek bir hak kaybının başlangıcı olabilir.
Bu rehberi, İstanbul Kartal miras avukatı olarak sıkça karşılaştığımız uyuşmazlıkları esas alarak hazırladık. Amacımız, yasal düzenlemeleri ve Yargıtay içtihatlarını hukukçu olmayan bir okuyucunun da anlayabileceği sadelikte aktarmaktır. Göktepe Hukuk Bürosu olarak, Kartal ve çevre ilçelerdeki müvekkillerimize miras hukukunun her aşamasında destek sunuyoruz.
Miras Hukukunun Temel Kavramları: Tereke, Mirasçılık ve Zümre Sistemi
Türk miras hukuku, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 495 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Sistemin temelinde “zümre (derece) sistemi” yer alır: Bir üst zümrede mirasçı varsa, alt zümre mirastan pay alamaz.
Tereke, mirasbırakanın ölümüyle geride bıraktığı tüm malvarlığını ifade eder. Buraya yalnızca taşınmazlar değil; banka mevduatı, araç, şirket hissesi, alacaklar ve borçlar da dahildir. Miras, hem aktifi hem pasifi ile birlikte intikal eder.
Yasal Mirasçılar ve Miras Payları
| Mirasçı Grubu | Yasal Dayanak | Miras Payı |
|---|---|---|
| Altsoy (çocuklar, torunlar) | TMK m. 495 | Eş varsa 3/4, eş yoksa terekenin tamamı |
| Sağ kalan eş + altsoy | TMK m. 499/1 | Eş 1/4 |
| Sağ kalan eş + ana-baba zümresi | TMK m. 499/2 | Eş 1/2 |
| Sağ kalan eş + büyük ana/büyük baba zümresi | TMK m. 499/3 | Eş 3/4 |
| Sağ kalan eş tek başına | TMK m. 499/4 | Terekenin tamamı |
| Evlatlık ve altsoyu | TMK m. 500 | Kan hısımı gibi mirasçı olur |
| Devlet (mirasçı yoksa) | TMK m. 501 | Terekenin tamamı |
Önemli bir ayrım: Sağ kalan eşin terekeden aldığı pay ile evlilik birliği içinde edinilen mallardan doğan katılma alacağı (TMK m. 231 vd.) birbirinden farklı iki taleptir. Uygulamada bu iki hak sıklıkla birbirine karıştırılmakta ve eşler yalnızca miras payını talep ederek ciddi bir alacaktan feragat etmiş duruma düşebilmektedir.
Saklı Pay ve Tenkis Davası: Mirasçının Dokunulamayan Hakkı
Mirasbırakan, malvarlığı üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir mi? Genel kural olarak hayır. Kanun, belirli mirasçılara “saklı pay” adı verilen ve ölüme bağlı tasarruflarla dahi ihlal edilemeyecek bir asgari güvence tanımıştır.
Saklı Paylı Mirasçılar Kimlerdir?
TMK m. 506 uyarınca saklı pay sahibi mirasçılar yalnızca üç gruptur:
- Altsoy (çocuklar ve onların altsoyu): Yasal miras payının 1/2’si
- Ana ve babadan her biri: Yasal miras payının 1/4’ü
- Sağ kalan eş: Altsoy veya ana-baba zümresiyle birlikte mirasçıysa yasal miras payının tamamı, diğer hâllerde yasal miras payının 3/4’ü
Sık yapılan hata: 2007 yılındaki değişiklikten önce kardeşlerin de saklı payı bulunuyordu. Bu düzenleme yürürlükten kaldırılmıştır. Bugün kardeşlerin saklı payı yoktur; mirasbırakan vasiyetnameyle kardeşlerini mirastan tamamen dışlayabilir. Eski tarihli internet içeriklerine dayanarak dava açan kişiler bu nedenle red kararıyla karşılaşmaktadır.
Tenkis Davası Nedir?
Saklı payı zedelenen mirasçı, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmı aşan kazandırmaların orantılı olarak indirilmesini talep edebilir. Bu davaya tenkis davası denir (TMK m. 560).
Süreler kritik önem taşır (TMK m. 571):
- Saklı paya tecavüzün öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl
- Her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinden, diğer tasarruflarda mirasın açılmasından itibaren 10 yıl
Ayrıca dava dilekçesinde “tenkis” talebinin açıkça belirtilmesi gerekir; mahkeme talep edilmeyen bir hususta kendiliğinden karar veremez.
🔎 Uygulamadan Varsayımsal Bir Örnek
Kartal’da yaşayan bir mirasbırakan, eşi ve iki çocuğu hayattayken tüm malvarlığını vasiyetnameyle bir vakfa bırakıyor.
Bu durumda eşin yasal payı 1/4 olup saklı payı bu payın tamamıdır. Çocukların yasal payı 3/4, saklı payları ise bunun yarısı, yani terekenin 3/8’idir. Toplamda terekenin 5/8’lik kısmı saklı pay kapsamında korunmakta; mirasbırakanın serbestçe tasarruf edebileceği kısım 3/8 ile sınırlı kalmaktadır. Mirasçılar, süresi içinde açacakları tenkis davasıyla vasiyetin saklı payı aşan kısmının indirilmesini talep edebilir.
Bu senaryo yalnızca açıklayıcı amaçlıdır; somut olayın özelliklerine, terekenin bileşimine ve varsa sağlararası kazandırmalara göre sonuç değişebilir.
Muris Muvazaası: Mirastan Mal Kaçırma İddiası ve Tapu İptali Davası
Kartal gibi taşınmaz değerlerinin yüksek olduğu ilçelerde en sık karşılaştığımız uyuşmazlık türü, muris muvazaası (mirasçıdan mal kaçırma) iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil davalarıdır.
Muris muvazaası, kısaca şu anlama gelir: Mirasbırakan, gerçekte bağışlamak istediği taşınmazını, diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla tapuda satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi görünümü altında devretmektedir. Görünürdeki işlem (satış) tarafların gerçek iradesini yansıtmadığı için geçersiz; gizli işlem (bağış) ise resmî şekil şartına uyulmadığı için geçersizdir.
Emsal Karar: 1.4.1974 Tarihli 1/2 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı
Bu alandaki temel dayanak, Yargıtay’ın 1.4.1974 tarih ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararıdır. Karara göre, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar, muvazaa nedeniyle sözleşmenin geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilir.
Bu kararın pratik sonucu son derece önemlidir: Muris muvazaası davası herhangi bir hak düşürücü süreye veya zamanaşımına tabi değildir. Devir işleminin üzerinden yıllar geçmiş olması tek başına dava hakkını ortadan kaldırmaz.
Emsal Karar: Mirasbırakanın Gerçek İradesi Esastır
Ancak her devir, otomatik olarak muvazaalı sayılmaz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 23.01.2020 tarihli, 2017/1-1247 E. ve 2020/47 K. sayılı kararı ile Yargıtay 1. Hukuk Dairesi’nin 2022/2804 E., 2022/5011 K. sayılı kararında vurgulandığı üzere, belirleyici olan mirasbırakanın gerçek irade ve amacıdır.
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi’nin 19.11.2020 tarihli, 2019/300 E. ve 2020/6170 K. sayılı kararında; mirasbırakanla birlikte yaşayan, ölümüne kadar bakımını üstlenen torununa yapılan devrin, minnet duygusuyla gerçekleştirildiği ve mal kaçırma amacı taşımadığı gerekçesiyle davanın reddi gerektiği belirtilmiştir.
Mahkemeler bu değerlendirmeyi yaparken şu ölçütleri dikkate alır:
- Mirasbırakanın devir için haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı
- Devralanın satış bedelini ödeyecek mali gücünün olup olmadığı
- Satış bedeli ile taşınmazın gerçek değeri arasındaki fark
- Mirasbırakan ile devralan arasındaki ilişkinin niteliği (bakım, ilgi, birlikte yaşama)
- Ülkenin ve yörenin gelenek ve görenekleri ile olayların olağan akışı
🔎 Uygulamadan Varsayımsal Bir Örnek
Kartal’da bir daire, mirasbırakan tarafından ölümünden iki yıl önce, o tarihteki rayiç değerinin çok altında bir bedelle oğluna “satış” olarak devrediliyor. Oğlun bu bedeli ödeyecek düzenli bir geliri bulunmuyor ve mirasbırakan başka bir adreste, kızının bakımı altında yaşıyor.
Bu tabloda tanık beyanları, banka kayıtları ve emsal değer araştırması ile muvazaa iddiasının ispatlanma ihtimali güçlenir. Buna karşılık, devralanın uzun yıllar mirasbırakana fiilen baktığı belgelenebilirse, mahkeme minnet duygusuna dayalı bir temlik bulunduğu sonucuna varabilir. Sonuç, hâkimin takdir yetkisi dahilinde ve toplanan delillerin niteliğine göre şekillenir.
Vasiyetname, Miras Sözleşmesi ve Mirasçılıktan Çıkarma
Mirasbırakan, saklı pay sınırları içinde kalmak kaydıyla ölüme bağlı tasarrufta bulunabilir.
| Tasarruf Türü | Yasal Dayanak | Şekil Şartı |
|---|---|---|
| Resmî vasiyetname | TMK m. 532-537 | Noter/sulh hâkimi önünde, iki tanıkla |
| El yazılı vasiyetname | TMK m. 538 | Tamamı el yazısıyla, tarih ve imza zorunlu |
| Sözlü vasiyetname | TMK m. 539-541 | Yalnızca olağanüstü hâllerde, iki tanıkla |
| Miras sözleşmesi | TMK m. 545 | Resmî vasiyetname şeklinde |
| Mirastan feragat sözleşmesi | TMK m. 528 | Resmî vasiyetname şeklinde |
El yazılı vasiyetnamelerde en sık karşılaşılan geçersizlik sebebi tarihin eksik olmasıdır. Bilgisayarda yazılıp yalnızca altı imzalanan bir metin, vasiyetname olarak geçerli değildir.
Vasiyetnamenin İptali Davası
Ehliyetsizlik, irade sakatlığı (yanılma, aldatma, korkutma), hukuka/ahlaka aykırılık veya şekil eksikliği hâllerinde vasiyetnamenin iptali istenebilir (TMK m. 557). Süre bakımından TMK m. 559 uyarınca; iptal sebebinin öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl, her hâlde vasiyetnamenin açıldığı tarihten itibaren iyiniyetli davalılara karşı 10 yıl, iyiniyetli olmayanlara karşı 20 yıl içinde dava açılmalıdır.
Mirasçılıktan Çıkarma (Iskat)
Mirasbırakan, saklı paylı mirasçısını ancak kanunda sayılan ağır sebeplerin varlığında mirasçılıktan çıkarabilir (TMK m. 510):
- Mirasçının, mirasbırakana veya yakınlarına karşı ağır bir suç işlemesi
- Mirasçının, mirasbırakana veya ailesine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi
Çıkarma sebebi, ölüme bağlı tasarrufta açıkça gösterilmelidir. Sebebi belirtilmeyen veya ispatlanamayan çıkarma işlemi geçersiz sayılır ve tasarruf, tenkise tabi tutularak yalnızca tasarruf edilebilir kısımda ayakta kalır.
Mirasın Reddi: Borçlu Tereke Karşısında Üç Aylık Kritik Süre
Miras, yalnızca malvarlığını değil borçları da kapsar. Mirasçılar, mirasbırakanın borçlarından kişisel malvarlıklarıyla ve müteselsilen sorumlu olur (TMK m. 641). Bu nedenle borçlu bir terekede en kritik hukuki adım, mirasın reddidir.
Gerçek ret (TMK m. 605/1 ve 606): Yasal mirasçılar için ölümü ve mirasçı olduklarını öğrendikleri tarihten, vasiyetname ile atanmış mirasçılar için tasarrufun kendilerine bildirildiği tarihten itibaren 3 ay içinde, sulh hukuk mahkemesine yapılacak sözlü veya yazılı beyanla kullanılır.
Hükmen ret (TMK m. 605/2): Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras reddedilmiş sayılır. Bu hâlde süre şartı aranmaz; ancak alacaklıların takip başlatması durumunda mirasçının “mirasın hükmen reddi” davası açarak durumu tespit ettirmesi gerekir.
Kritik uyarı: Üç aylık süre içinde terekeye ait mallara sahip çıkan, bunları gizleyen veya kendine mal eden mirasçı, mirası kayıtsız şartsız kabul etmiş sayılır (TMK m. 610) ve artık reddedemez. Mirasbırakanın aracını kullanmak, kirasını tahsil etmek veya banka hesabından para çekmek gibi işlemler bu sonuca yol açabilir. Göktepe Hukuk Bürosu olarak, borçlu tereke ihtimali bulunan dosyalarda mirasçılara hiçbir tasarrufta bulunmadan önce hukuki görüş almalarını öneriyoruz.
Ret hakkının kullanılmasında ölçülü bir alternatif de mevcuttur: Resmî defter tutulması talebi (TMK m. 619). Bu yolla mirasçı, terekenin gerçek durumunu gördükten sonra kabul veya ret kararı verebilir.
Mirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) ve Tereke Tespiti
Mirasçılık sıfatının resmen belgelenmesi, hemen her miras işleminin ön koşuludur.
Mirasçılık belgesi (veraset ilamı), TMK m. 598 uyarınca sulh hukuk mahkemesinden veya noterden alınabilir. Ancak mirasçılar arasında yabancı uyruklu kişi bulunması, nüfus kayıtlarının çelişkili olması veya mirasçılık ilişkisinin nüfus kaydından anlaşılamaması hâllerinde noter belge düzenleyemez; mahkemeye başvurulması gerekir.
Mirasçılık belgesinin iptali davası ise, belgede yer alan pay oranlarının veya mirasçı sıfatının hatalı olduğu durumlarda gündeme gelir. Bu belge kesin hüküm niteliği taşımadığından, aksi her zaman ispatlanabilir.
Terekenin tespiti (TMK m. 589 vd.) davası ile mirasbırakanın ölüm tarihindeki malvarlığı mahkeme aracılığıyla tespit ettirilebilir. Bu dava, özellikle bir mirasçının banka hesapları veya taşınmazlar hakkında bilgi vermediği durumlarda, sonraki davaların delil altyapısını oluşturması bakımından önem taşır.
Vergisel yükümlülük: 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu m. 9 uyarınca, ölüm Türkiye’de gerçekleşmiş ve mirasçılar Türkiye’de bulunuyorsa, veraset ve intikal vergisi beyannamesi ölüm tarihini izleyen dört ay içinde verilmelidir. Tapu intikali için ilgili vergi dairesinden ilişik kesme belgesi alınması gerekir.
Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) ve Zorunlu Arabuluculuk
Mirasbırakanın ölümüyle mirasçılar arasında elbirliği mülkiyeti doğar. Bu, taşınmaz üzerinde tek başına tasarruf edilemeyeceği, satış ve benzeri işlemler için oybirliği gerektiği anlamına gelir. Mirasçılar anlaşamadığında çözüm yolu, ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davasıdır.
Dava, sulh hukuk mahkemesinde görülür (HMK m. 4) ve iki şekilde sonuçlanabilir:
- Aynen taksim: Taşınmazın fiilen bölünerek paylaştırılması. Uygulamada Kartal gibi apartman dokusunun hâkim olduğu ilçelerde bu yöntem çoğunlukla mümkün olmaz.
- Satış suretiyle paylaşma: Taşınmazın satış memurluğu aracılığıyla açık artırma ile satılıp bedelin paylaştırılması.
2023’te Gelen Kritik Değişiklik: Dava Şartı Arabuluculuk
7445 sayılı Kanun’un 37. maddesiyle 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’na eklenen 18/B maddesi uyarınca, 1 Eylül 2023 tarihinden itibaren taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.
Bu adım atlanarak açılan dava, usulden reddedilir. Ayrıca getirilen önemli bir kolaylık şudur: Elbirliği mülkiyetinde daha önce oybirliği aranırken, artık her bir paydaş tek başına arabuluculuğa başvurabilmektedir.
Arabuluculukta anlaşma sağlanması hâlinde düzenlenen anlaşma belgesi, icra edilebilirlik şerhi ile birlikte mahkeme ilamı gücündedir. Bu nedenle masaya oturmadan önce taşınmazın güncel değerinin bağımsız biçimde tespit ettirilmesi, sonradan telafi edilemeyecek dengesiz anlaşmaların önüne geçer.
Miras Taksim (Paylaşma) Sözleşmesi
Mirasçılar dava yoluna gitmeden de anlaşabilir. TMK m. 676 uyarınca terekedeki malların paylaşılmasına ilişkin sözleşmenin geçerliliği yazılı şekle bağlıdır. Taşınmaz devri içeren paylaşma sözleşmeleri bakımından şekil şartlarına özellikle dikkat edilmelidir.
Kartal’da Miras Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Miras davalarında en sık yapılan usul hatalarından biri, davanın yanlış mahkemede açılmasıdır.
| Dava/İşlem Türü | Görevli Mahkeme | Yetki Kuralı |
|---|---|---|
| Tenkis davası | Asliye Hukuk (HMK m. 2) | Mirasbırakanın son yerleşim yeri (HMK m. 11 – kesin yetki) |
| Muris muvazaası (tapu iptali-tescil) | Asliye Hukuk | Taşınmazın bulunduğu yer (HMK m. 12 – kesin yetki) |
| Vasiyetnamenin iptali | Asliye Hukuk | Mirasbırakanın son yerleşim yeri |
| Mirasçılık belgesi verilmesi | Sulh Hukuk / Noter | Genel yetki kuralları |
| Mirasın reddi beyanı | Sulh Hukuk | Mirasbırakanın son yerleşim yeri |
| Ortaklığın giderilmesi | Sulh Hukuk (HMK m. 4) | Taşınmazın bulunduğu yer |
| Terekenin tespiti | Sulh Hukuk | Mirasbırakanın son yerleşim yeri |
Kartal özelinde pratik bilgi: İstanbul’un Anadolu Yakası’ndaki uyuşmazlıklar, Kartal’da bulunan İstanbul Anadolu Adliyesi bünyesindeki mahkemelerde görülmektedir. Kartal, Maltepe, Pendik, Kadıköy, Ataşehir, Ümraniye, Sultanbeyli ve Tuzla’daki taşınmazlara ilişkin miras davalarında bu adliye yetkilidir. Bölgedeki mahkemelerin iş yükü ve yerleşik uygulamalarını bilmek, bilirkişi seçiminden keşif takvimine kadar sürecin planlanmasında somut fark yaratır.
Göktepe Hukuk Bürosu Olarak Kartal’da Sunduğumuz Miras Hukuku Hizmetleri
| Hizmet Alanı | Kapsam | Kime Yönelik |
|---|---|---|
| Mirasçılık belgesi ve tereke tespiti | Veraset ilamı alınması, belge iptali, tereke envanteri | Tüm mirasçılar |
| Tenkis davası | Saklı payın hesabı ve dava takibi | Saklı paylı mirasçılar |
| Muris muvazaası davası | Tapu iptali ve tescil, terditli tenkis talebi | Miras hakkı zedelenen mirasçılar |
| Mirasın reddi | Gerçek ret beyanı, hükmen ret davası | Borçlu tereke mirasçıları |
| Vasiyetname ve miras sözleşmesi | Hazırlık, iptal ve tenkis davaları | Mirasbırakan ve mirasçılar |
| Ortaklığın giderilmesi | Zorunlu arabuluculuk ve izale-i şuyu davası | Paydaş mirasçılar |
| Miras taksim sözleşmesi | Sözleşme hazırlığı ve müzakere | Anlaşma yolunu tercih edenler |
Avukat Selin Göktepe, Kartal ve İstanbul Anadolu Yakası’ndaki müvekkillerine miras hukukunun tüm aşamalarında; dava öncesi risk analizinden arabuluculuk müzakerelerine, dava takibinden icra ve tapu işlemlerine kadar bütüncül bir hukuki temsil hizmeti sunmaktadır.
Kartal Miras Avukatı Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?
Miras davaları, ortalama süresi ve mali büyüklüğü itibarıyla uzun soluklu süreçlerdir. Doğru avukat seçimi, sürecin tamamını doğrudan etkiler.
- Miras hukuku ve gayrimenkul hukuku deneyimi: Miras dosyaları çoğunlukla tapu, aile ve icra hukukunun kesiştiği noktada şekillenir.
- Delil stratejisi kurma yaklaşımı: Özellikle muris muvazaası davalarında sonuç, tanık, banka kaydı ve emsal değer araştırmasının kalitesine bağlıdır.
- Yerel adliye deneyimi: İstanbul Anadolu Adliyesi’ndeki mahkeme uygulamalarına ve keşif–bilirkişi süreçlerine hâkimiyet.
- Şeffaf bilgilendirme: Sürecin olası sonuçlarının, risklerinin ve tahmini süresinin baştan açıkça paylaşılması.
İlk Görüşmeye Getirmeniz Gereken Belgeler
- Mirasbırakanın nüfus kayıt örneği ve ölüm belgesi
- Varsa mirasçılık belgesi (veraset ilamı)
- Taşınmazlara ait tapu kayıtları ve tapu takyidat belgeleri
- Varsa vasiyetname, miras sözleşmesi veya taksim sözleşmesi
- Banka hesap dökümleri, araç ruhsatları, şirket ortaklık belgeleri
- Devre konu işlemlere ilişkin tapu resmî senetleri ve ödeme belgeleri
- Aile içi yazışmalar, tanık olabilecek kişilerin bilgileri
Göktepe Hukuk Bürosu olarak vurgulamak isteriz ki, hukuki değerlendirmenin sağlıklı yapılabilmesi doğrudan sunulan belgelerin eksiksizliğine bağlıdır. Dosyanızın güçlü ve zayıf yönlerini baştan bilmek, gerçekçi bir strateji kurmanın tek yoludur.
Sıkça Sorulan Sorular
Miras davası açma süresi ne kadardır?
Dava türüne göre değişir. Tenkis davası, saklı paya tecavüzün öğrenilmesinden itibaren 1 yıl ve her hâlde 10 yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 571). Vasiyetnamenin iptali davası 1 yıl, iyiniyetli davalılara karşı en çok 10 yıl içinde açılır (TMK m. 559). Mirasın reddi için süre 3 aydır (TMK m. 606). Buna karşılık muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davası herhangi bir süreye tabi değildir.
Mirastan mal kaçırıldığını düşünüyorum, ne yapabilirim?
Mirasbırakanın taşınmazını gerçekte bağışladığı hâlde tapuda satış gibi göstererek devretmesi hâlinde, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil davası açılabilir. 1.4.1974 tarih ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bu davayı, saklı pay sahibi olsun olmasın miras hakkı zedelenen tüm mirasçılar açabilir. Dava, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde görülür ve süreye tabi değildir.
Mirasbırakanın borçlarından sorumlu olur muyum?
Mirası kabul eden mirasçılar, mirasbırakanın borçlarından kişisel malvarlıklarıyla ve müteselsilen sorumludur (TMK m. 641). Bu sorumluluktan kurtulmak için, ölümü ve mirasçı olduğunuzu öğrendiğiniz tarihten itibaren 3 ay içinde sulh hukuk mahkemesine mirasın reddi beyanında bulunmanız gerekir. Terekenin borca batık olduğu açıkça belliyse miras hükmen reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2).
Kardeşim taşınmazın satışına razı olmuyor, ne yapmalıyım?
Mirasçılar arasında elbirliği mülkiyeti bulunduğundan tek başınıza satış yapamazsınız. Bu durumda ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası açılabilir. Ancak 1 Eylül 2023’ten itibaren, dava açılmadan önce arabulucuya başvurmuş olmak dava şartıdır (6325 sayılı Kanun m. 18/B). Bu adım atlanırsa dava usulden reddedilir. Arabuluculuk aşamasında her paydaş tek başına başvuru yapabilir.
Vasiyetname ile tüm mirasımdan çıkarılabilir miyim?
Altsoy, ana-baba ve sağ kalan eş saklı paylı mirasçı olduğundan, vasiyetnameyle tamamen mirastan yoksun bırakılamaz. Saklı pay ihlal edilmişse tenkis davası açılabilir. Buna karşılık kardeşlerin saklı payı 2007 yılında kaldırıldığından, kardeşler vasiyetnameyle mirastan tamamen dışlanabilir.
Avukat Selin Göktepe Değerlendiriyor
Miras hukukunda başarı, çoğunlukla mahkeme salonunda değil, ilk adımların atıldığı aşamada belirlenir. Reddedilmeyen borçlu bir tereke, kaçırılan bir tenkis süresi ya da aceleyle imzalanan bir paylaşma sözleşmesi, sonradan telafisi çok güç sonuçlar doğurabilir.
Her miras dosyası kendine özgü koşullar barındırır; bu rehberde yer alan bilgiler genel nitelikte hukuki bilgilendirme amacı taşımakta olup somut olayınıza ilişkin hukuki görüş yerine geçmez. Sonuç, terekenin yapısına, delillerin niteliğine ve hâkimin takdir yetkisi dahilinde yapılacak değerlendirmeye göre şekillenir.
Göktepe Hukuk Bürosu olarak, İstanbul Kartal miras avukatı hizmetimiz kapsamında dosyanızı baştan sona şeffaf biçimde yönetiyor, her aşamada sizi bilgilendiriyoruz. Miras hakkınıza ilişkin bir tereddüdünüz varsa, herhangi bir belge imzalamadan önce hukuki danışmanlık almanız en akılcı tercih olacaktır.
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Her hukuki durum kendine özgü koşullar içerdiğinden, somut durumunuz için bir avukattan danışmanlık almanız önerilir.